گشتی 2026-07-02

Kurteya jîyana Îsmaîl Beşîkçî

Kurteya jîyana Îsmaîl Beşîkçî

Îsmaîl Beşîkçî di sala 1939an de li Îskilîpê, girêdayî parêzgeha Çorumê ya Tirkiyeyê, ji dayik bû. Piştî ku xwendina xwe ya bilind li Zanîngeha Enqereyê di beşa zanistên siyasî de qedand, di destpêka salên 1960an de wek mamostayê zanîngehê dest bi karê akademîk kir û dest bi lêkolînên xwe li ser civaknasî û pirsa Kurd kir.

Di salên 1970an de, ji ber pirtûk û lêkolînên xwe yên derbarê pirsa Kurd de, gelek caran hate darizandin, ji karê zanîngehê hate dûrxistin û demeke dirêj li zindanê ma.

Tevî hemû zext û astengan, Beşîkçî ji nivîsandin û belavkirina fikir û lêkolînên xwe nesekiniya. Berhemên wî yên zanistî li ser pirsa Kurd, nasnameya neteweyî, mafên mirovan û azadiya akademîk bandorek mezin li ser lêkolînên vê qadê hiştine. Îro jî Îsmaîl Beşîkçî wek yek ji navdarîn lêkolînerên pirsa Kurd tê naskirin, herçend hin nêrînên wî di nav civak û navendên cihêreng de mijara nîqaşan in.

پێداچوونەوەکان

1 پێداچوونەوە

کتێبە هاوشێوەکان

بابەتەکانی تر لەوانەیە سوودی هەبێت بۆت.

بینینی هەمووی
Quiet Quitting: چالەنجێکی نهێنی لەبەردەم ڕێکخراوە هاوچەرخەکان

Quiet Quitting دیاردەیەکە کە تێیدا کارمەند تەنها ئەرکە پێویستەکانی خۆی جێبەجێ دەکات. ئەم بابەتە هۆکارەکان، کاریگەرییەکان و چارەسەرەکانی لە ڕوانگەی بەڕێوەبردنەوە دەخاتە ڕوو.

قازی محمد کێە؟

قازى محەمەد یەکێکە لە هەرە بەناوبانگترین کەسایەتییەکانى کوردستان، ئەو خاوەن ڕۆشنبیرییەکى فراوان بووە بەهۆى ئەوەى کەلە زانستەکانى شەریعەت وفیقهى ئیسلامى وئاییندا شارەزابوو، لەپاڵ زمانى کوردیدا کە زمانى دایک بووە هەرسێ زمانى فارسی و تورکى و فەرەنسی بەباشی زانیوە، هەروەها شارەزایی لەهەردوو زمانى ئینگلیزى وڕوسیدا هەبووە، لەگەڵ هەموو ئەمانەشدا کەسایەتییەکى سادەى هەبووە، بەشیوەیەک کە خۆشەویستى لەدڵى هەموو ئەو کەسانەدابووە کە پێی گەیشتوون وهەروەها بەردەوام داکۆکیکارى مافی نەتەوەیی نەتەوەى کورد بووە.

Jwanro Jalal
Jwanro Jalal
2026-07-30
سلێمانی – پایتەختی ڕۆشنبیری و زانست لە کوردستان

سلێمانی یەکێکە لە گرنگترین شارەکانی هەرێمی کوردستان، بە مێژووی دەوڵەمەند، ڕۆشنبیری، ئەدەب، زانست و سروشتی دڵڕفێنی ناسراوە. ئەم شارە کە بە "پایتەختی ڕۆشنبیری کوردستان" ناودەبرێت، ڕۆڵێکی بەرچاوی لە گەشەپێدانی کەلتوور، خوێندن و گەشتیاریدا هەیە.

دهۆک – مرواری باکووری کوردستان و دەروازەی مێژوو و سروشت

دهۆک یەکێکە لە کۆنترین و جوانترین شارەکانی هەرێمی کوردستان، بە مێژووی چەند هەزار ساڵە، سروشتی دڵڕفێن و ڕۆڵی گرنگی هەیە لە بازرگانی، خوێندن و گەشتیاریدا.

هەولێر – پایتەختی هەرێمی کوردستان و کۆنترین شاری بەردەوام نیشتەجێکراوی جیهان

هەولێر پایتەختی هەرێمی کوردستان و یەکێکە لە کۆنترین شارە بەردەوام نیشتەجێکراوەکانی جیهانە. ئەم بابەتە مێژوو، شوێنە گەشتیارییەکان و تایبەتمەندییەکانی شارەکە بە شێوەیەکی ئەکادیمی ناساندووە.

گواستنەوەی فەرمانبەر بەشێوەیەکی کاتی (تەنسیب کردن)

زاراوەی گواستنەوەی فەرمانبەر بە شێوەیەکی کاتی (تەنسیب کردن) لە کارگێری دا بەمانای داواکردنی فەرمانبەرێک لە فەرمانگەیەک جیاواز لە فەرمانگەی خۆی، جا ئەگەر یەک وەزارەت بێت یان وەزارەتێکی کە، کە فەرمانگەکەی پەیوەندی پێیەوە هەیە. لەگەل مانەوەی لەسەر میلاکی فەرمانگەکەی خۆی.

راپۆرت لەسەر قەیرانی کەم خوێندنەوە

پێشەکی خوێندنەوە بابەتێکی فرە هەستیار و بایخدارە و گرنگە، چونکە خوێندنەوە قوتابخانەیەکە بۆ زانا و داناکردن و تێگەیاندن و پێغەیاندنی چین و توێژەکانی کۆمەڵگا، هەروەها مامۆستایەکی دڵسۆزیشە بۆ ڕزگارکردمان لە چنگی نەفامی و نەزنی و نەخوێدەواری کۆلەواری و بێ ئاگایی و بێ هەستی گرنگی ئەم پڕۆسەیە بۆ ئێمە وەکو گرنگی خوێنە بۆ جەستە، چونکە بەبێ خوێندنەوەیەکی بەردەوام و سیستەماتیک، ناتوانین لە واتا و مەدلوولەکانی ژیان و بوونەوەر تێبگەین. هەروەها ناتوانین بە شێوەیەکی تەواو تەندروست بە ئەرکی سەرشانمان هەڵبستین و پیت لەسەر خاڵەکان دابنێن. نە خوێندنەوە لە کوردستان، زەنگێکی بڤە و مەترسیدارە، هەم بۆ خۆمان و هەم بۆ نەوەکانی ئایندەشمان، چونکە ئایندەیی نەوەکانمان پەیوەستە بە ئیمڕۆمانەوە، ئەگەر ئیمڕۆ بناغەیەکی مەحکەم و پتەو بۆ نەوەکانمان دانەڕێژین، نەوەکانمان ناتوانن پاشەڕۆژی خۆیان لەسەری بینا بکەن. هەڵبەتە جیاوازی نێوان کەسی خوێندەوار و نەخوێندەوار وەکو جیاوازی نێوان (بینا و نابینا) وایە، بەڵام هەر کاتێککەسێ بیناش وەکو نابینا چاوەکانی لە ئاست زانست و خوێندن و خوێندنەوە داخست، ئیدی ئەو کاتە هیچ جیاوازییەک لە نێوانیاندا نامێنی، پێم وایە وتەی وێڵ رۆجەرز پڕ پێستی خۆیەتی کەلە بارەیەوە دەڵێت: ئەو کەسەی ناخوێنێتەوە، عالی باشتر منیە لەو کەسەی نازانێت بخوێنێتەوە.